Pháp Lan Tây Chi Hồ

Chương 380: Nguồn vốn bất ngờ Peter, Đại sứ Nga, và Talleyrand, Ngoại trưởng Pháp, là những người bạn cũ. Cái gọi là bạn cũ, nói chung, là những người đã cùng nhau làm một số việc nào đó. Ví dụ, cùng học, cùng cầm súng, cùng bị lưu đày, hoặc cùng chia chác chiến lợi phẩm. Talleyrand xuất thân từ trường thần học Công giáo, còn Peter là tín đồ Chính thống giáo, nên họ không thể cùng học. Về việc cùng cầm súng, Peter tuy có kinh nghiệm phục vụ trong quân đội, nhưng Talleyrand chưa bao giờ là lính, hơn nữa một người là Nga, một người là Pháp, nên điều này cũng không thể. Còn về việc cùng bị lưu đày, đó đương nhiên càng không thể, vì vậy, cái gọi là “bạn cũ” của hai người chỉ có thể là “cùng chia chác chiến lợi phẩm” rồi. Vì là “bạn cũ” đáng tin cậy đã “cùng chia chác chiến lợi phẩm”, nên Peter đã rất thẳng thắn trong cuộc trò chuyện với Talleyrand. “Bạn tôi, tôi nghe nói quý quốc đang giúp Sultan Thổ Nhĩ Kỳ huấn luyện quân đội ở Thổ Nhĩ Kỳ?” “Sao các ông biết được?” Talleyrand nói, “À, chuyện này tuy là bí mật, nhưng khả năng bảo mật bên Thổ Nhĩ Kỳ, ừm, tôi đã nói từ lâu rồi, bên Thổ Nhĩ Kỳ chẳng khác gì cái rổ rá chảy nước.” “Charles à, chúng ta và Pháp là quốc gia hữu nghị, các ông giúp người Thổ Nhĩ Kỳ, điều này không thân thiện với chúng tôi chút nào.” Peter nói. “À, Peter. Tình hữu nghị của Pháp với Nga không hề thay đổi. Còn chuyện giữa chúng tôi và Thổ Nhĩ Kỳ, đó hoàn toàn chỉ là chuyện làm ăn mà thôi. Chúng ta là bạn, nên tôi cũng không giấu ông, thương vụ này có thể giúp Pháp kiếm được không ít tiền. Rất nhiều người trong nước tôi đang mong chờ kiếm tiền từ thương vụ này. Hơn nữa, tôi cũng có thể khẳng định, thương vụ này không hề ảnh hưởng đến an ninh của quý quốc.” “Ông biết đấy, Thổ Nhĩ Kỳ tuy chỉ cho phép một phái đoàn toàn người Hy Lạp, toàn tín đồ Chính thống giáo, dưới hình thức đoàn thể dân sự. Nhưng chính quyền Thổ Nhĩ Kỳ cũng đã tuyên bố rõ ràng rằng họ sẽ tuân thủ thỏa thuận ngừng bắn Olympic. Sở dĩ Sultan Thổ Nhĩ Kỳ gấp rút huấn luyện quân đội mới chủ yếu là vì những cân nhắc nội bộ, bởi vì những cải cách trước đây của ông đã đắc tội với không ít người, và áp lực từ chúng tôi lại buộc ông phải đặt những đơn vị tinh nhuệ nhất ở những nơi xa thủ đô. Điều này khiến vị Sultan đó rất lo lắng, vì vậy ông đã đề nghị chúng tôi giúp huấn luyện quân đội.” “Bạn của tôi, Sultan Thổ Nhĩ Kỳ có lẽ đúng là có những cân nhắc nội bộ của ông ấy, nhưng nếu ông ấy thực sự có thể giải quyết được vấn đề nội bộ, thì đó sẽ là mối nguy cho toàn bộ thế giới Kitô giáo.” Nghe vậy, Talleyrand cười lớn: “Bạn tôi, chính ông chắc cũng không tin lời này đâu. Giờ thế giới đã khác rồi, nói thật, vào thời Trung cổ, những kẻ dị giáo kia có lúc còn giống người văn minh hơn chúng ta. Nhưng bây giờ, họ đã quá lạc hậu rồi.” “Ví dụ, người Nga các ông đến chỗ chúng tôi sẽ làm gì? Các ông sẽ học tất cả những gì có thể học, từ khoa học đến nghệ thuật, không thiếu thứ gì. Các ông thậm chí còn bỏ ra rất nhiều tiền để cố gắng mời các học giả của chúng tôi đến làm việc tại các trường đại học ở St. Petersburg. Nhưng những người Thổ Nhĩ Kỳ thì sao? Có bao nhiêu người trong số họ học những điều này ở Pháp? Họ chỉ mua một số vũ khí về, rồi học cách sử dụng vũ khí của chúng tôi giống như một con gấu đen học cách đi bằng hai chân vậy. Nhưng họ cũng chỉ dừng lại ở đó. Một quốc gia như vậy, họ có thể gây ra mối đe dọa gì cho các ông chứ?” “Còn nói Thổ Nhĩ Kỳ cải cách thành công, rồi trở nên mạnh hơn. Bạn tôi, tôi cho rằng, nếu Thổ Nhĩ Kỳ cải cách thành công, thì họ, e rằng lại có nguy cơ diệt vong. Thổ Nhĩ Kỳ đã là một bệnh nhân mắc bệnh nặng rồi, phương pháp cải cách quá quyết liệt, cơ thể họ chịu không nổi, sẽ lập tức suy sụp; còn nếu hành động cải cách quá chậm chạp, thì họ lại sẽ nhanh chóng bị bỏ xa trong thời đại biến động mạnh mẽ này, khi đó họ lại gặp nguy hiểm. Ông nói đúng không?” Những lời của Talleyrand không hoàn toàn thuyết phục Peter, quả thực Peter cũng tin rằng ngay cả khi Thổ Nhĩ Kỳ có thêm quân đội kiểu mới, cũng không thể vượt qua Nga trong cuộc đua phát triển, nhưng dù sao đi nữa, việc người Pháp giúp Thổ Nhĩ Kỳ huấn luyện quân đội vẫn bất lợi cho Nga. Nhưng Peter cũng biết, đối với Pháp, đây là một cơ hội kiếm tiền. Và Pháp hiện tại, ở những nơi khác có lẽ đã tiến bộ đáng kể – ngay cả những người đồng cảm với nhà Bourbon cũng phải thừa nhận điều này; nhưng về một số phẩm chất, lại còn kém hơn cả thời kỳ Bourbon, ví dụ, "thấy tiền là quên hết liêm sỉ". Ngay cả các đồng minh của Pháp cũng thừa nhận, chính phủ Pháp hiện tại chỉ cần nghe thấy tiếng đồng vàng leng keng, lập tức sẽ bỏ qua tất cả. Vì vậy Peter cũng biết, muốn người Pháp từ bỏ thỏa thuận này, gần như là điều không thể. Nhưng Peter cũng phải bày tỏ sự không hài lòng của chính phủ Nga với chính phủ Pháp, mặc dù sự bày tỏ này thực ra chỉ là để thể hiện lập trường mà thôi. Mọi người, dù là Pháp hay Nga, đều sẽ không quá bận tâm. Nhưng, vẫn phải bày tỏ. “Thưa ông Ngoại trưởng,” Peter nghiêm nghị nói, “Chúng tôi cho rằng hành động của quý quốc là không thỏa đáng, nó đã làm tổn hại lợi ích của quốc gia chúng tôi, và cũng làm tổn hại tình cảm hữu nghị của nhân dân chúng tôi đối với quý quốc. Quốc gia chúng tôi sẽ bảo lưu quyền thực hiện các phản ứng tương ứng, mặc dù cam kết của quốc gia chúng tôi đối với ‘thỏa thuận ngừng bắn Olympic’ sẽ không lay chuyển. Chúng tôi cũng hy vọng quý quốc sẽ không tiếp tục thực hiện những hành động gây tổn hại đến tình hữu nghị giữa hai nước.” “Tôi sẽ chuyển ý kiến của ông đến Chấp chính Bonaparte.” Talleyrand cũng trịnh trọng đáp lời. Talleyrand cũng hiểu ý của người Nga. Họ có thể sẽ có một vài động thái nhỏ ở biên giới với Thổ Nhĩ Kỳ, nhưng họ chắc chắn sẽ không nâng những động thái nhỏ đó thành chiến tranh. Ít nhất là trước Thế vận hội. Còn sau Thế vận hội, ừm, khi đó, thỏa thuận ngừng bắn Olympic đã kết thúc, nếu động thái của người Nga thực sự khiến người Thổ Nhĩ Kỳ không thể rút quân, thì đó cũng không phải là chuyện lớn gì, đúng không? Chỉ cần chịu chi tiền, để Lục quân Pháp làm cũng được thôi. Gì cơ? Không đủ tiền à? Chẳng phải còn ngân hàng sao? Ừm, chúng ta đừng nói chuyện tiền bạc, nói chuyện tiền bạc làm tổn thương tình cảm. Chúng ta hãy nói chuyện mỏ và đường sắt thì sao? Thậm chí, từ góc độ của người Pháp, nếu người Nga thực sự có thể khiến người Thổ Nhĩ Kỳ không thể rút được một chút binh lực nào, thì điều đó có nghĩa là người Pháp có thể kiếm được nhiều hơn, đây tuyệt đối không phải là chuyện xấu. Talleyrand tiễn người Nga đi, rồi lại đón chào Đại sứ Metternich của Áo. Không giống như Peter có phần chất phác, Metternich xảo quyệt hơn, và mối giao tình của ông với Talleyrand còn sâu sắc hơn, "bạn cũ" hơn. Vì vậy, Metternich vừa mở lời, đã đi thẳng vào vấn đề. “Bạn già của tôi, tôi nghe nói các ông và người Thổ Nhĩ Kỳ có một âm mưu.” Metternich nói. “Tôi dám đảm bảo, chúng tôi và Thổ Nhĩ Kỳ không có bất kỳ âm mưu nào chống lại quý quốc.” Talleyrand trả lời. “Vậy nghĩa là, âm mưu thực sự tồn tại rồi.” “Giữa các quốc gia với nhau, luôn tồn tại âm mưu.” “Thôi được, ông nói có lý.” Metternich nói, “Nhưng âm mưu của các ông với Thổ Nhĩ Kỳ là nhằm vào ai? Nếu không phải nhằm vào chúng tôi, thì rất có thể là nhằm vào người Nga. Tuy nhiên, nếu nhằm vào người Nga, thì âm mưu này mà không có sự tham gia của chúng tôi thì hoàn toàn vô lý. Vì vậy, khả năng âm mưu này nhằm vào Nga cũng không cao – à, bạn già của tôi, các ông chẳng lẽ đang có ý đồ với những tên cướp biển Barbary?” Câu nói này của Metternich khiến Talleyrand khá ngạc nhiên, ông không ngờ Metternich lại biết cả chuyện này. Tuy nhiên, Talleyrand nghĩ rằng những gì Metternich biết chắc hẳn không nhiều, rất có thể chỉ là phỏng đoán dựa trên một số dấu hiệu. Nhưng cũng có thể, người Áo thực sự đã biết được điều gì đó. Thực ra, phỏng đoán của Talleyrand cơ bản là phù hợp với sự thật. Khả năng cá nhân của Metternich, đặc biệt là khả năng cá nhân trong việc nghiên cứu sự cân bằng quyền lực giữa các quốc gia, rất xuất sắc. Trong lịch sử nguyên bản, sau khi Napoleon thất bại, Nga trở thành quốc gia mạnh nhất về quân sự ở châu Âu. Còn toàn bộ lực lượng quân sự của Áo, chỉ tương đương với một mặt trận của Nga mà thôi. Nhưng Metternich đã dựa vào các hoạt động ngoại giao rất thành công, giúp Áo vốn không nổi bật về quân sự từng bước trở thành lực lượng thống trị châu Âu. Người này có cảm giác nhạy bén, và khả năng xử lý công việc đều rất rất xuất sắc. “May mà gã này không phải người Pháp, nếu không, Chấp chính thứ nhất chắc chắn sẽ rất sẵn lòng dùng hắn ta thay thế mình.” Không hiểu sao, một ý nghĩ như vậy đột nhiên nảy ra trong đầu Talleyrand. Talleyrand nghĩ thầm trong lòng. Nhưng bề ngoài lại bình thản trả lời: “Chúng tôi quả thực có thông qua ảnh hưởng của Thổ Nhĩ Kỳ để đàm phán với những tên cướp biển Barbary, yêu cầu chúng giao nộp các tàu và thủy thủ Pháp bị cướp.” “Những tên cướp biển Barbary này thực sự quá ngang ngược, hành vi của chúng là mối đe dọa nghiêm trọng đối với thương mại tự do. Nhiều tàu của quốc gia chúng tôi cũng đã chịu thiệt hại lớn vì thế. Bảo vệ thương mại tự do là nghĩa vụ của tất cả các quốc gia châu Âu. Vì vậy, chúng tôi cũng hy vọng có thể đóng góp một phần nghĩa vụ của mình trong hành động bảo vệ thương mại tự do.” Nói "đóng góp nghĩa vụ" đương nhiên là lời nói dối, bởi vì trong các vấn đề quốc tế, nghĩa vụ và quyền lợi luôn gắn liền với nhau. Đã thực hiện nghĩa vụ, đương nhiên phải chia sẻ quyền lợi. Ý nghĩa thực sự của người Áo thực ra chỉ là muốn nhân tiện chiếm một chút lợi ích mà thôi. “Chúng ta là bạn cũ rồi.” Talleyrand nói, “Vì vậy, tôi nói thật với ông. Quý quốc sẵn lòng gánh vác nhiều trách nhiệm hơn, điều này đương nhiên là tốt. Nhưng tôi phải nhắc nhở ông, gánh vác trách nhiệm cũng cần có sức mạnh, trong các vấn đề liên quan đến cướp biển Barbary, lực lượng hải quân của quý quốc còn yếu.” Lực lượng hải quân của Áo hoàn toàn không đáng chú ý trong số các quốc gia châu Âu, đừng nói là không thể so sánh với Anh và Pháp, mà ngay cả với các cường quốc thứ cấp như Tây Ban Nha, Hà Lan cũng còn kém xa, thậm chí, ngay cả khi so với cướp biển Barbary, thực ra cũng kém xa. “Tàu của chúng tôi đương nhiên không đủ, nhưng gần đây chúng tôi có một khoản vốn bất ngờ, đang tìm kiếm một cơ hội để kiếm thêm tiền.” Metternich cười nói.